OVDE JE TITOVA 4. JUGOSLOVENSKA ARMIJA SLOMILA NACISTE: Podzemni grad u gustim šumama skriven od pogleda prolaznika

U gustim šumama iznad Matulja, u neposrednoj blizini Opatije, skriveni od pogleda prolaznika, nalaze se ulazi u ogroman lavirint izgrađen između dva svetska rata.

Istraživač Alen Banković ušao je u vojnu bazu “Zvoneća 1” i napravio ekskluzivne snimke podzemnog grada, uklesanog u stenu, objavljene na YouTube kanalu Terra Croatia.

"Ovo nije običan bunker"

Za ljubitelje istorije i vojnih misterija, unutrašnjost iznad Rijeke i Opatije predstavlja pravi rudnik zlata. Upravo ovde je nekada prolazila strogo čuvana granica između Kraljevine Italije i Kraljevine SHS.

Italijanski fašistički režim tada je pokrenuo jedan od najvećih građevinskih projekata u svojoj istoriji - izgradnju takozvanog Alpskog bedema (Vallo Alpino), odbrambene linije koja se protezala od Monaka, pa sve do jadranskog zaliva Kvarner.

Jedna od najvažnijih i najbolje čuvanih tačaka ovog sistema, u Hrvatskoj, upravo je baza “Zvoneća 1”, prenosi Dnevno.hr.

Ulazi u bunkere bili su genijalno kamuflirani tako da izgledaju kao obične stene. Međutim, kada se prođe kroz uske betonske hodnike, otvara se fascinantan i jeziv inženjerski poduhvat.

“Ovo nije običan bunker, to je bukvalno podzemni grad u malom. Kada uđete s jakim reflektorima, shvatite koliko je struktura monumentalna. Hodnici vas vode stotinama metara duboko u unutrašnjost brda. Unutra su postojale spavaonice za vojnike, komandni centri, skladišta municije i hrane, rezervoari za vodu, pa čak i napredni sistemi za filtraciju vazduha u slučaju napada bojnim otrovima“, objašnjava Banković.

Žestok prodor partizana

Sve je bilo projektovano tako da posade bunkera mogu nedeljama, pa čak i mesecima da žive i ratuju pod zemljom, potpuno odsečene od spoljnog sveta.

Hodnici povezuju logistički deo sa borbenim položajima - masivnim čeličnim i betonskim kupolama iz kojih su mitraljezi i topovi kontrolisali ključne komunikacione pravce.

Iako su Italijani izgradili ove pozicije kako bi se branili od Jugoslavije, istorija se poigrala sudbinom ovog mesta. Kapitulacijom Italije 1943. godine, bunkere preuzima nemački Vermaht.

U aprilu i maju 1945. godine, upravo na liniji Zvoneća-Mune-Žejane vođene su neke od najžešćih bitaka u završnici Drugog svetskog rata.

Nemački 97. korpus se očajnički utvrdio u ovim bunkerima pokušavajući da zaustavi prodor 4. jugoslovenske armije ka Trstu. Zidovi i kupole u okolini i danas svedoče o silini tih borbi kroz brojna oštećenja od šrapnela i granata.

U završnim operacijama 1945. godine, jedinice 4. jugoslovenske armije probile su nemačke položaje na području Kvarnera, ubrzavajući povlačenje i slom nemačke odbrane u ovom delu fronta.

“Više od 80 godina kasnije, Zvoneća 1 stoji kao nemi spomenik prošlih vremena, prepušten vlazi, mraku i slepim miševima. Iako mračan i opasan, reč je o neverovatnom istorijskom lokalitetu“, zaključuje Banković.

Bonus video:

(Espreso/Telegraf.rs)